Zijn eerste kleinzoon

Een innige omhelzing bij de voordeur. ,,Wat fijn dat je er bent, Niels,” klinkt het alsof ik een borreltje kom doen op zaterdagavond. Ik knijp mijn lippen samen als teken dat ik het heb gehoord. ,,Hij ligt in de kamer hier links. Wil je er al meteen heen?” Hij is niet zomaar iemand. Maar mijn boekhouder. Bovenal iemand met wie ik zeer goed overweg kan.

In de auto heb ik dit scenario al een paar keer laten afspelen in mijn hoofd. Ik wil het niet te luchtig houden. Maar ook niet te dramatisch. De situatie is al erg genoeg. De ene dag wil iedereen graag ruilen met hem: een goedlopend bedrijf, een prachtige, lieve vrouw, twee stoere zonen, een oogverblindend mooi huis en veel vrienden en kennissen om hem heen. Een dag later wil niemand meer in zijn schoenen staan. Een epileptische aanval blijkt veroorzaakt te zijn door een kwaadaardige hersentumor.

Met lood in mijn schoenen beweeg ik me richting de kamer waar hij ligt. Het is denk ik voor ons allebei onwennig om elkaar in deze omstandigheden te treffen. We begroeten elkaar hartelijk, maar meer dan een ‘hey’ is er qua geluid nog niet uit één van onzer beide monden gekomen. ,,Nou, zo liggend op bed heb ik je nog nooit eerder gezien,” zo probeer ik het ijs te breken. ,,Ja, het is vreselijk,” antwoordt hij. ,,Een been kun je amputeren. Een long of nier kun je ook verwijderen. Maar je hoofd er afhakken… dat gaat niet.”

Een openhartig gesprek volgt. Over zijn gezin, over zijn jeugd, over zijn vader en moeder. Over zijn bedrijf en hoe het daarmee verder moet. Over de lawine aan steunbetuigingen die hij heeft mogen ontvangen na de epileptische aanval. Over hoe het is om opeens als patiënt te worden gezien door iedereen.

We halen verhalen op over de dingen die we samen hebben meegemaakt. Maar ik ben hier om zijn naderende uitvaart te bespreken. En dat doen we uiteindelijk. Met een lach en een traan. Hij vertelt welke muziekstukken hij wenst en licht toe wat voor hem de betekenis is van de muziekstukken. Rihanna met Stay omdat het hem doet denken aan de periode waarin hij afscheid moest nemen van zijn vader. Time in a bottle van Jim Croce kan ook niet ontbreken. Proosten van Guus Meeuwis aan het einde, om het formele gedeelte van de uitvaart een beetje luchtig af te sluiten. En de rest… dat mag zijn gezin bepalen. Mijn boekhouder heeft een voorkeur voor begraven, maar als ‘de jongens anders willen, is dat ook prima’.

Een paar uur later nemen we afscheid. ,,Het ga je goed. Ik vind het vreselijk dat jou dit moest overkomen,” zo besluit ik. Het valt me zwaarder dan ik had verwacht om de kamer uit te lopen. Ik blijk één van de laatsten te zijn die hem nog levend gezien heeft. Vele, vele vrienden en bekenden willen nog afscheid nemen, maar – zo heeft hij beslist – de tijd die ik nog heb is voor mijn gezin.

Nog geen maand later word ik gebeld dat hij is overleden.

Het werd lente… Het werd zomer… Het werd herfst… Het is winter. Rond deze periode zal zijn eerste kleinkind worden geboren. Een zwangerschap waar hij nooit weet van heeft gehad. Zijn kleinzoon zal zijn opa alleen kennen van de verhalen en de foto’s. Het is vreselijk dat hem dit heeft moeten overkomen en dat hij dit allemaal moet missen. Overlijden is soms erger voor degene die het betreft dan voor degenen die achterblijven.

Op de dag dat ik hoor van de zwangerschap bestel ik direct een cadeautje voor zijn echtgenote. Het is haar eerste cadeautje als oma. Gekregen van Niels, niet van haar uitvaartverzorger. Zoals haar man voor mij nooit mijn boekhouder was. Maar altijd een fijne man, een hele goede bekende. Die toevallig ook nog eens mijn boekhouding deed.